Scania R400, R440, R450, R500 ve Streamline modellerinde görev yapan 3500 Nm ve 4100 Nm frenleme torku üreten retarder sistemlerinde karşılaşılan en tehlikeli arıza, retarderin frenleme sonrasında devreden çıkmayarak aracı kitlemesidir.
1. Retarder Takılı Kalınca Ne Olur?
Sürücü direksiyon altındaki retarder kolunu sıfır konumuna getirse veya gaz pedalına bassa dahi araç arkasından tonlarca yük asılıyormuş gibi kasılır. Araç serbest akışını (freewheeling) tamamen kaybeder. Motor çekişten düşer, anlık yakıt tüketimi iki katına çıkar ve şanzıman tünelinden kabin içerisine doğru yoğun bir yanık yağ kokusu yayılır.
2. Arızanın Arkasındaki Mekanik Nedenler
Scania retarderlerinde hidrolik yağın stator haznesinden tahliye deposuna boşaltılması pnömatik (hava) valf desteğiyle sağlanır. Hava kurutucu filtrenin işlevini yitirmesi sonucu tesisata karışan nem ve yağ tortusu, orantı valfini ve tahliye hava pistonunu açık pozisyonda sıkıştırır. Yağ hazneye kilitlendiği için rotor sürekli dönmeye zorlanır ve kesintisiz sürtünme frenlemesi devam eder.
3. Şanzıman Kovanının Patlama Riski
Kitleme yapan bir Scania retarderi 5-10 dakika içerisinde 220°C sıcaklığı aşar. Yağ kaynama noktasına ulaşarak köpürür. Bu aşırı termal gerilim şanzıman çıkış rulmanlarını sarar, diferansiyel kuyruk milini kilitler ve döküm şanzıman kovanını ortadan ikiye çatlatabilir. Retarder kitleme tamiri acil usta müdahalesi gerektirir.